Nepal's No. 1 Digital News Portal, Business, Corporate, Tourism, Politics, Sports, Entertainment, digitalkhabar.com ...express media network

उत्तरार्द्धमा माधव नेपालले लिएको कठिन निर्णय

0 119

ओलीससँगको ४९ वर्ष लामो सहयात्रा टुट्यो

 ०३ भदाै, काठमाडाै । अन्ततः आफैले जग हालेर बनाएको एमाले पार्टी त्यागेर माधव नेपालले राजनीतिक जीवनको उत्तरार्धमा कठिन बाटो रोजेका छन् । एमालेको नाम जुराउनेदेखि निर्माणसम्ममा उनको लामो योगदान छ ।

छुट्टिदै गर्दा नेता नेपालले ४९ वर्ष राजनीतिक सहयात्रा गरेका अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीलाई सबै दोष दिएका छन् । ६ बर्ष दोस्रो र ९ बर्ष पहिलो नेताका रुपमा १५ बर्ष एमाले हाँकेका नेता नेपालको ओलीसँग ‘लभ एन्ड हेट’ सम्बन्ध रहिआएको थियो ।

नेपालले ओलीसँग सहकार्य मात्रै पनि गरेका छैनन् र संघर्ष मात्रै पनि गरेका छैनन् । ओली-नेपाल सम्बन्धको इतिहासमा सहकार्य र संघर्षको उत्तिकै हिस्सा छ । एमाले जीवनका कठिन समयमा धेरैपटक ओली र नेपाल एकै ठाउँमा पनि उभिएका छन् । महाकाली सन्धि गर्दा उनीहरु सँगै थिए । तमाम आलोचना दुवैले बराबरी झेले । ०५४ को विभाजनमा पनि नेपाल र ओली एक ठाउँमा उभिए । स्थापित नेताहरुले छोड्दा पनि एमालेलाई जीवनदान दिए ।

ओली-नेपाल सम्बन्धमा पछिल्लो समय देखिएको तिक्तता ०७१ को नवौँ महाधिवशनपछि हो । यही महाधिवेशनबाट ओलीले एमालेमा पहिलो नेताको जिम्मेवारी पाए भने नेपाल पराजित भए । ओलीसँग केवल ४५ मतले पछि परेका नेपालले आफूले प्राविधिक रुपमा मात्रै होरेको ठानेका थिए । हार स्वीकार नगरेकै कारण उनले ओलीसँग मिल्ने भन्दा पनि जुध्ने रणनीति अख्तियार गरे ।

ओली-नेपाल सम्बन्धमा निर्णायक विभाजन गत पुस ५ मै भइसकेको थियो । गएको पुसमा ओलीले प्रतिनिधिसभा विघटन गर्दा तत्कालीन ‘नेकपा’ मा दरार आएको थियो । त्यो मुलतः नेकपाभन्दा पनि एमालेको विभाजन थियो । उतिबेलै राजनीतिक रुपमा विभाजित भइसकेको एमाले आज माधव नेपालले नयाँ पार्टी दर्ता गरेसँगै कानूनी रुपमा पनि विभाजित भएको छ ।

निर्वाचन आयोगमा गएर एमाले समाजवादी पार्टी दर्ता गराउँदै गर्दा माधव नेपालको साथमा मुकुन्द न्यौपाने र बेदुराम भुसाल मात्रै थिए । उनीहरु साविकको एमालेमा स्थायी कमिटी सदस्य हुन् ।

विभाजनको अन्तिम घडीमा आफ्नै ठानिएकाहरुले साथ दिएको देखिएन । अशक्त अवस्थामा रहेका झलनाथ खनाल र खासै सांगठनिक पकड नभएका न्यौपाने र भुसाल मात्रै अन्तिम क्षणमा हुनु र आफ्नै ठानिएका केही चर्तित अनुहार छुट्नु माधव नेपालका लागि सबैभन्दा ठूलो क्षति हो ।

७० वर्ष लाग्न आँटेका नेपाल स्वयं पनि जीवनको उत्तराद्र्धमा छन् । यस्तो अवस्थामा उनले नयाँ पार्टी बनाउने अठोट बोकेर विभाजन रोजेका छन्, यो वास्तवमा कठिन रोजाइ हो । उनले ठूलै जोखिम मोलेका हुन् ।

माधव नेपालले नयाँ पार्टीलाई वास्तविक रुपमा क्रान्तिकारी पार्टी बनाउँछु भनेका छन् । उनको यो उद्घोष चुनौतीले भरिएको छ । उनको नयाँ पार्टीमा हाललाई साविक एमालेका ५८ केन्द्रीय सदस्यहरुको साथ छ । संघीय संसदका ३१ सांसद उनको पक्षमा खुलेका छन् । नेपालको दावी अहिले आफ्नो समूहका धेरै नेता आफूतिरै फर्किन्छन् भन्ने छ ।

तर, दोस्रो तहका प्रभावशाली ठानिएका नेताहरु उनीतिरै फर्किन्छन् भन्ने ग्यारेन्टी छैनन् । भीम रावल, सुरेन्द्र पाण्डे, घनश्याम भुसाल, गोकर्ण विष्ट, योगेश भट्टराई जस्ता अनुहारबिनै नयाँ पार्टीलाई स्थापित गर्नु उनको चुनौति हो ।

दोस्रो तहका नेताहरुले भर नदिएपछि तल्लो तहका नेता– कार्यकर्ताको भरमा नेता नेपालले नयाँ पार्टी बनाउने जोखिम मोलेको देखिन्छ । मेटमणि चौधरी, रामकुमारी झाँकी जस्ता तेस्रो पुस्ताका केही नेता र नयाँ पुस्ताको साथमा नयाँ पार्टी स्थापना गर्ने जमर्को उनले गरेका छन् ।

ओलीसँगको पुस ५ यताको संघर्षमा नेपालले आफूलाई संघर्षशील, निष्ठावान र विधि-विधानका लागि लड्ने नेताको पहिचान बनाउन सफल भएका थिए । उनको लागि यो सबैभन्दा ठूलो राजनीतिक पुँजी थियो । तर, अध्यादेशको टेकोमा पार्टी फुटाएपछि उनको त्यो पुँजीमा पनि क्षयीकरण आएको छ ।

नेता नेपालले पछिल्लो समय धेरै राजनीतिक मुल्य, मान्यता, निष्ठा र इमान्दारितको कुरा गर्थे । ओलीभन्दा आफू धेरै मानेमा फरक नेता हुँ भन्ने दलिल पेस गर्थे । तर, अब उनको त्यो नैतिक बलमा ह्रास आएको छ ।

केही थान सांसद र केही थान मन्त्रीको लोभ नगरी अध्यादेशबिनै विद्रोह गरेको भए राजनीतिक नैतिकताको कसीमा उनी उँचो देखिने थिए । अब उनी कमजोर छवि बोकेर ओलीसँगको लडाइँमा उत्रिनु पर्ने छ ।

माधव नेपाल सत्तारुढ गठबन्धनमा पनि छन् । पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’, उपेन्द्र यादव लगायतको पार्टीसँग गठबन्धनमा सामेल भएर नेता नेपाले आउँदो चुनावको सामना गर्ने देखिन्छ । यो गठबन्धनलाई २०७४ मा वाम गठबन्धनलाई अनुमोदन गरे जस्तो जनताले अनुमोदन गर्छन् या गर्दैनन् भन्नेमा धेरै कुरा निर्भर हुने देखिन्छ ।

नत्र माधव नेपाललाई विभाजनको औचित्य पुष्टि गर्न कठिन हुने छ । यस्तो अवस्थामा उनी सामु दुई विकल्प हुने छन्- पुनः एमालेमै फर्किने या सानो समूहको नेतामा खुम्चिएर बसिराख्ने ।



मल्टिमिडिया ग्यालरी

Comments

comments

Subscribe to our newsletter
Sign up here to get the latest news, updates and special offers delivered directly to your inbox.
You can unsubscribe at any time
Leave A Reply

Your email address will not be published.